مس به عنوان یکی از مهم‌ترین فلزات راهبردی جهان، نقشی کلیدی در توسعه صنایع برق، الکترونیک، ساختمان، خودروسازی و فناوری‌های نوین از جمله انرژی‌های تجدیدپذیر و خودروهای برقی ایفا می‌کند. افزایش تقاضای جهانی برای این فلز، موجب شده اکتشاف و توسعه ذخایر مس به یکی از اولویت‌های کشورهای معدنی تبدیل شود و ایران نیز به واسطه برخورداری از ذخایر قابل توجه، از ظرفیت مناسبی برای توسعه این بخش برخوردار باشد.

جدیدترین آمارهای منتشر شده از سنجه‌های عملکردی برنامه هفتم توسعه وزارت صنعت، معدن و تجارت درباره ذخایر قطعی اکتشاف کانسنگ مس (مربوط به سال ۱۴۰۳) نشان می‌دهد مجموع ذخایر قطعی اکتشاف کانسنک این ماده معدنی به یک میلیارد و ۵۷۲ میلیون و ۱۳۹ هزار و دو تن رسیده که بررسی آمارها بیانگر تمرکز بخش عمده این ذخایر در چند استان معدنی کشور است.

بر اساس این آمار، استان کرمان با یک میلیارد و ۲۹۸ میلیون و ۲۲ هزار و ۲۱۹ تن، بزرگ‌ترین دارنده ذخایر قطعی کانسنگ مس کشور بوده که به تنهایی بیش از ۸۲ درصد از مجموع ذخایر شناسایی‌شده را در اختیار دارد و نشان می‌دهد استان کرمان همچنان مهم‌ترین قطب ذخایر مس ایران به شمار می‌رود و بخش عمده ظرفیت معدنی این فلز در این استان متمرکز شده است.

پس از کرمان، دو استان خراسان رضوی با ۲۵۳ میلیون و ۳۳۶ هزار و ۶۰۰ تن (با ۱۶ درصد) در جایگاه دوم و استان آذربایجان شرقی نیز با ۱۰ میلیون و ۷۱۵ هزار تن رتبه سوم را به خود اختصاص داده‌اند.

همچنین استان خراسان جنوبی با چهار میلیون و ۹۹۳ هزار تن و استان تهران با یک میلیون و ۷۵۰ هزار تن در رتبه‌های چهارم و پنجم قرار گرفته‌اند.

سهم سایر استان‌ها از ذخایر قطعی کانسنگ مس

در حالی که پنج استان نخست، بخش عمده ذخایر قطعی کانسنگ مس کشور را در اختیار دارند، میزان ذخایر در سایر استان‌های دارای ذخیره فاصله قابل توجهی با آنها دارد؛ به‌طوری که استان سمنان با یک میلیون و ۲۳۹ هزار و ۸۱۴ تن، استان مرکزی با یک میلیون و ۱۸۷ هزار و ۹۹۹ تن، هرمزگان با ۲۹۰ هزار تن، اصفهان با ۲۰۰ هزار تن، همدان با ۱۸۱ هزار و ۳۸۹ تن، زنجان با ۱۳۵ هزار تن و یزد با ۸۸ هزار تن در رده‌های بعدی قرار گرفته‌اند و این اختلاف قابل توجه نشان می‌دهد ذخایر قطعی کانسنگ مس ایران نیز همانند بسیاری از مواد معدنی، تمرکز بالایی در چند استان معدنی کشور دارد.

گفتنی است؛ این آمار مربوط به ذخایر شناسایی شده و اکتشافی مس در کشور است و با آمارهای تولید و بهره برداری تفاوت دارد؛ همچنین، بررسی آمارهای سال ۱۴۰۳ همچنین نشان می‌دهد در ۱۹ استان کشور هیچ ذخیره قطعی کانسنگ مس شناسایی نشده و پراکندگی جغرافیایی این ذخایر همچنان محدود به تعداد اندکی از استان‌ها دارای پتانسیل و ذخایر به عنوان قطب‌های معدنی کشور است.
منبع:ایسنا